KISA CEVAP
Yeni hüküm bir af veya otomatik beraat değildir. Önce isnat edilen suç, kişinin hesap bilgisini vermek dışındaki eylemleri, menfaat elde edip etmediği ve dosyanın hangi aşamada olduğu belirlenir.
KONUYA NASIL BAKILMALI?
7589 sayılı Kanun'un 13. maddesiyle TCK 158'e eklenen dördüncü fıkra; dolandırıcılık suçuna iştirak eden kişinin katkısının, haksız menfaat sağlama kastıyla banka veya kredi kartı, başka bir ödeme aracı ya da hesap erişim bilgisi ve aracını başkasına vermekle sınırlı kalması hâlinde cezanın yarı oranında indirilmesini düzenler. Bu hüküm bir af, suçsuzluk karinesi hakkında yeni bir kural veya bütün 'hesap kullandırma' dosyalarını kendiliğinden sona erdiren otomatik bir sonuç değildir.
Mağdurla kimin konuştuğu, hesabın kim tarafından açılıp yönetildiği, paranın kim tarafından çekildiği veya aktarıldığı, komisyon ya da başka bir menfaat alınıp alınmadığı ve cihaz-IP-güvenlik kayıtları birlikte incelenir. Kişinin dolandırıcılık sürecinde hesap bilgisini vermenin ötesinde fiillerinin bulunması, yeni hükmün uygulanıp uygulanmayacağını etkileyebilir.
Kanunun geçiş hükümleri, kapsama giren istinaf veya temyiz dosyaları ile kesinleşmiş ve infaz aşamasındaki bazı mahkûmiyetler için farklı usuller öngörür. Kesinleşmiş dosyada etkin pişmanlık yönünden zarar giderme ve mahkeme bildirimi gibi koşullar ayrıca değerlendirilir; yalnız kanunun çıkmış olması infazı kendiliğinden durdurmaz.
SONUCU DEĞİŞTİREBİLEN AYRIMLAR
Hesabı kim yönetti?
Hesabın açılışı, mobil bankacılık cihazı, IP kayıtları, ATM çekimi ve sonraki transferler kişinin gerçek rolünü anlamak için birlikte değerlendirilir.
Katkı yalnız kullandırmakla mı sınırlı?
Mağdurla iletişim, yönlendirme, para çekme veya aktarma gibi başka fiiller varsa yeni hükmün uygulanması farklılaşabilir.
Dosya hangi aşamada?
Soruşturma, kovuşturma, istinaf-temyiz ve kesinleşmiş hüküm aşamalarında izlenecek usul aynı değildir.
DOSYA İNCELEMESİNDEN PRATİK NOT
Hesap sahibinin adının dekontta yer alması önemli bir başlangıçtır; fakat kişinin dosyadaki rolünü tek başına açıklamaz. Savunma, yalnız 'hesabı ben kullanmadım' cümlesine değil, para ve cihaz izlerinin zaman çizelgesine dayanmalıdır.
OLASI DURUMLAR
7589 sayılı Kanun her dosyada otomatik beraat sağlamaz; kişinin katkısının yalnız hesap veya ödeme aracını kullandırmakla sınırlı olup olmadığı incelenir.
Başvuru yolu ve olası haklar, olayın ayrıntılarına göre değişebilir.Hangi haklar veya imkânlar gündeme gelebilir?
- İsnat edilen suç maddesi ile kişinin eylem ve katkısının kapsamının belirlenmesi
- TCK 158/4 ve lehe kanun değerlendirmesinin somut dosya üzerinden yapılması
- Dosyanın soruşturma, kovuşturma, kanun yolu veya infaz aşamasına göre geçiş hükümlerinin incelenmesi
İLK YAPILACAK İŞ
Çağrı kâğıdı, ifade tutanağı, iddianame veya kararı; hesap hareketleri, para çekme-aktarma kayıtları ve taraflar arasındaki yazışmalarla birlikte saklayın. Telefonda veya hesap kayıtlarında silme ve değiştirme yapmayın.
İNCELEMEDE YARARLI OLABİLECEK BELGELER
- Çağrı kâğıdı, ifade tutanağı, iddianame veya gerekçeli karar
- İlgili dönemin eksiksiz banka hesap hareketleri
- Mesajlar, arama kayıtları ve hesap kullanımına ilişkin dijital kayıtlar
- ATM, cihaz, IP, güvenlik bildirimi ve para çekme-aktarma kayıtları
- Komisyon, menfaat veya başka bir ödeme bulunup bulunmadığını gösteren belgeler
Belgelerin tamamı hazır değilse hangi kayıtların gerekli olduğu ayrıca belirlenebilir.
Yeni düzenleme herkesi kapsamaz ve dosyayı otomatik olarak kapatmaz. Özel kişilerin 'dosyanızı kapatırız' veya 'parayı geri getiririz' vaadiyle istediği yeni ödemeleri yapmayın.
Bu metin genel bilgilendirme niteliğindedir. Dosyanızın sonucu, başvuru süresi ve uygulanacak yol; belgeleriniz, güncel mevzuat ve somut olayın özelliklerine göre ayrıca değerlendirilmelidir.
SIK SORULAN SORULAR
Yeni düzenleme dosyamı kendiliğinden kapatır mı?
Hayır. Hükmün uygulanabilmesi için kişinin katkısının niteliği ve dosyanın aşaması somut kayıtlarla incelenir.
Hesabı arkadaşım kullandı demem yeterli mi?
Tek başına açıklama yeterli görülmeyebilir. Yazışmalar, hesap hareketleri, ATM ve cihaz kayıtları ile menfaat ilişkisi birlikte ele alınır.
Telefonumdaki mesajları silmeli miyim?
Hayır. Kayıtları silmek veya değiştirmek yerine mevcut hâliyle korumak ve hukuki değerlendirmeye sunmak daha sağlıklı bir başlangıçtır.
Resmî bilgi kaynağı: TBMM · 7589 sayılı Kanun
İlk değerlendirme için işlem veya tebliğ belgesini, işlem tarihini ve varsa son süreyi paylaşabilirsiniz. Yapılabilecek çalışma, kapsam ve ücret somut dosya incelendikten sonra ayrıca bildirilir.
Meselenizi ön incelemeye iletinİlk bilgilerin paylaşılması iş kabulü, hukuki görüş veya sonuç taahhüdü oluşturmaz. Yapılabilecek çalışma, gerekli belgeler, kapsam ve avukatlık ücreti inceleme sonrasında kişiye özel olarak yazılı biçimde belirlenir.